Հետաքրքրաշարժ օրացույց, ապրիլի 25

Պատմություն 25.04.2021   10:00   370

ՀԻՇԱՐԺԱՆ ՕՐԵՐ ԵՎ ՀԵՏԱՔՐՔԻՐ ՏՈՆԵՐ

Միջազգային

  • ԴՆԹ-ի միջազգային օրը (International DNA Day)

Այսօր աշխարհի տարբեր երկրներում նշվում  անսովոր տոն՝ ԴՆԹ-ի միջազգային օրը։ Օրը պատահաբար չի ընտրված, քանի որ 1953 թվականի Nature ամսագրում գիտնականներ Ջեյմս Ուոթսոնը և Ֆրենսիս Քրիքը Մորիս Ուիլքինսոնի և Ռոզալինդ Ֆրանքլինի հետ հրապարակեցին հոդված, որում ներկայացնում էին ԴՆԹ-ի ուսումնասիրությունը։ 50 տարի անց՝ 2003 թվականի ապրիլի 25-ին հայտարարվել է, որ ԴՆԹ-ի «գաղտնազերծման» գործընթացը մոտ է ավարտին։ Թեպետ մինչև հիմա ԴՆԹ-ի որոշ հատվածների ուսումնասիրությունն ավարտված չէ, այդուհանդերձ գիտնականները շատ բան գիտեն դրա մասին։
ԴՆԹ-ի խխունջի բացահայտում է հեղափոխական է համարվում մարդու օրգանիզմի ուսումնասիրության տեսակետից, ինչը թույլ է տալիս բուժում գտնել շատ հիվանդությունների համար։

  • Մալարիայի դեմ պայքարի համաշխարհային օրը (World Malaria Day)

Այսօր 104 երկրներում, որտեղ բնակվում է շուրջ 3.3 միլիարդ մարդ, անապահով են մալարիայի առումով: Ամեն տարի աշխարհում արձանագրվում է մալարիայով հիվանդացության ավելի քան 200 հազար դեպք, իսկ մահացության թիվը հասնում է շուրջ 700 հազարի, որի 86%-ը` 5 տարեկանից ցածր երեխաների շրջանում: Մալարիան լայնորեն տարածված է արևադարձային և մերձարևադարձային կլիմայական գոտիներում և բարեխառն կլիմայական գոտու որոշ շրջաններում:

Վերջին շրջանում մալարիայի համաճարակային իրավիճակը բարդանում է նաև այս հիվանդության դեղորայքակայուն ձևերի տարածման և մոծակների՝ միջատասպան նյութերի նկատմամբ կայունության առաջացման պատճառով:

Հայաստանում մալարիան տարածված է եղել դեռ հին ժամանակներից և բացակայել է ընդամենը 31 տարի` 1963-1994թթ.: 1994 թվականից Արարատի և Արմավիրի մարզերում սկսել են արձանագրվել մալարիայի տեղական դեպքեր: Միջազգային կազմակերպությունների, մասնավորապես` Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության աջակցությամբ Հայաստանի Հանրապետության կառավարությունը 2006թ. սկսած համակարգված և բազմոլորտ պայքար ծավալեց մալարիայի դեմ, ինչի արդյունքում հանրապետությունում տեղական ծագման մալարիայի դեպք չի արձանագրվել:

  • Պինգվինների համաշխարհային օրը (World Penguin Day)

Ապրիլի 25-ը ամենամյա բնապահպանական տոն է՝ Պինգվինների համաշխարհային օրը, որը մարդկանց կոչ է անում հիշել մեր մոլորակի կենդանական բազմազանության պահպանման մասին:
Հարավային կիսագնդի կենդանական բազմաբազնության մեջ կա մի յուրահատուկ թռչուն, որի դերն այս շրջանի բնության մեջ շատ նշանակալի է: Ինչպես Սպիտակ արջին են անվանում Հյուսիսային բևեռի խորհրդանիշ, այս թռչունին էլ վստահությամբ կարելի է անվանել Անտարկտիդայի խորհրդանիշներից մեկը:
Խոսքն իհարկե պինգվինների մասին է: Պինգվինները (լատիներենից Spheniscidae)  ծովային չթռչող թռչունների ընտանիք են, որի ներկայացուցիչները լավ լողում են և սուզվում: Ընտանիքում 18 հազար ժամանակակից պինգիններ կան: Նրանցից ամենամեծը կայսերական պինգվինն է, նրա հասակը կարող է հասնել 120 սմ-ի, իսկ քաշը՝ 40 կգ-ի: Ամենափոքր ներկայացուցիչը փոքր պինգվինն է, որը չափահաս մարդու ծնկից բարձր չէ, իսկ նրա քաշը գերազանցում է 2.5 կգ-ն:

  • Պատվիրակի միջազգային օրը (International Delegate’s Day)
  • Էլբայի օրը (Elbe Day) *
  • Սեղանի խաղերի միջազգային օրը (International Tabletop Day) *
  • Կարմիր գլխարկի միության օրը (Red Hat Society Day) *
  • Ֆինանսական անկախության գիտակցելու օրը (Financial Independence Awareness Day) *

Այլ տոներ

  • Ֆուտբոլի օրը - Ղազախստան
  • Աղջիկների օրը - Իսլանդիա
  • Հեռախոսի ազգային օրը (National Telephone Day) - ԱՄՆ *
  • Սանտեխնիկի ազգային օրը (National Hug a Plumber Day) - ԱՄՆ
  • Գորտերի փրկության օրը (Save The Frogs Day) - ԱՄՆ *
  • Հոտառության ազգային օրը (National Sense of Smell Day) - ԱՄՆ *
  • Դդմիկով հացի ազգային օրը (National Zucchini Bread Day) - ԱՄՆ *
  • Հույսի համբույրի օրը (National Kiss of Hope Day) - ԱՄՆ *
  • Մանիկյուրի և պեդիկյուրի ազգային օրը (National Mani-Pedi Day) - ԱՄՆ
  • Թռչունների խնամքի օրը (Go Birding Day) - ԱՄՆ
  • Իայի ծննդյան օրը օրը (Eeyore’s Birthday Day) - ԱՄՆ *
  • Դեղորայք ընդունելու ազգային օրը (National Drug Take Back Day) - США *
  • Բոբ Ուիլսի օրը (Bob Wills Day) - США *
  • Վերանորոգման աշխատանքների ազգային օրը (National Rebuilding Day) - ԱՄՆ *
  • Լողավազանի բացման ազգային օրը (National Pool Opening Day) - ԱՄՆ *
  • Համարանիշների օրը (License Plates Day) - ԱՄՆ
  • Ազատության օրը (Freedom Day) - Պորտուգալիա
  • Ազատագրության օրը (Liberation Day) - Իտալիա
  • Հայրենիքի պաշտպանի օրը (ANZAC Day) - Ավստրալիա, Նոր Զելանդիա
  • Ծառատունկի օրը (Tag des Baumes) - Գերմանիա
  • Կորեական ժողովրդական բանակի հիմնադրման օրը - ԿԺԴՀ
  • Սուրբ Մարկոսի (Feast of St. Mark) - Իտալիա
  • Ազգային դրոշի օրը (National Flag Day) - Սվազիլենդ
  • Դուստրերի վիենական օրը (Daughter s Day) - Ավստրիա
  • Սինայի ազատագրության օրը (Sinai Liberation Day) - Եգիպտոս
  • Քրդական առաջին կառավարության տարեդարձը - Իրաք
  • Երեխաների օրը (Children’s Day) - Կոլումբիա
  • Դրոշի օրը (Flag Day) - Ֆարերյան կղզիներ
  • Ծնողների օտարացման օրը (Parental Alienation Awareness Day) - ԱՄՆ, Կանադա, Բերմունդյան կղզիներ *

* Ապրիլի 25-ի տոների մասին՝ այստեղ։


ՀԵՏԱՔՐՔԻՐ ԴԵՊՔԵՐ ԵՎ ԻՐԱԴԱՐՁՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

2009 - Սփյուռքահայությունը մեղադրում է ԱՄՆ նախագահ Բա­րաք Օբամային նախընտրական խոստումը՝ հայոց ցե­ղա­սպա­նության ճանաչումը չկատարելու մեջ։
2007 - Բորիս Ելցինի թաղումը իրականացվում է Ռուս ուղղափառ եկեղեցու կանոններով։
2005 - Բուլղարիան և Ռումինիան ստորագրում են Եվրամիությանը միանալու համաձայնագիրը:
1974 - Պորտուգալիայում Մեխակների հեղափոխությունով տապալվում է ֆաշիստական ռեժիմը:
1926 - Միլանի Լա Սկալա թատրոնում առաջին անգամ բեմադրվեց Ջակոմո Պուչչինիի «Տուրանդոտ» օպերան:
1919 - Վայմարում հիմնվեց Բաուհաուզ դպրոցը։
1918 - Թուրքիան գրավեց Կարսը:
1915 - Սկսվում է Գալիփոլիի ճակատամարտը:
1909 - Ադանայում տեղի է ունենում քրիստոնյաների կոտորածի երկ­րորդ ալիքը։

  • Հայերը, որոնց նախօրոք զինաթափել էին, չեն կարողանում դիմադրություն ցույց տալ։ Արդ­յուն­քում՝ 2000 սպանված։

1901 - Նյու Յորքի նահանգում առաջին անգամ ներմուծվում է ավ­տոմեքենաների համարանիշները։
1804 - Իմերեթի թագավորությունը մտնում է Ռուսական կայսրության ենթակայության տակ։
1792 - Ֆրանսիացի կոմպոզիտոր Ռուժ դե Լիլը գրեց Մարսելյեզը, որը հետագայում դարձավ Ֆրանսիայի պետական օրհներգը:
1719 - Հրա­տա­րակ­վում է Դա­նի­ել Դե­ֆո­յի «Ռո­բին­զոն Կրու­զո» վե­պը:
1134 - Առաջին անգամ հիշատակվում է Զագրեբ անունը:
775 - Մեծ Հայքի Բագրևանդ գավառի Արձնի գյուղում, Արածանիի ափին տեղի ունեցավ Արձնիի ճակատամարտը, հայկական և արաբական զորքերի միջև:


ԾՆՎԵԼ ԵՆ

1993 - Ռաֆայաել Վարան, ֆրանսիացի ֆուտբոլիստ, կենտրոնական պաշտպան
1988 - Սառա Փեքսթոն, ամերիկացի դերասանուհի, երգչուհի և մոդել
1981 - Յովաննա Յանկովիչ, սերբ հեռուստահաղորդավարուհի
1976 - Թիմոթի Դանքան, պրոֆեսիոնալ բասկետբոլիստ Վիրջինյան կղզիներից
1970 - Կարեն Ղազարյան, «ՇԱՐՄ Հոլդինգ» ընկերության գլխավոր տնօրենը
1969 - Ռենե Զելվեգեր, ամերիկացի դերասանուհի, Օսկարի դափնեկիր 

  • Հայտնի է «Բրիջիտ Ջոնսի օրագիրը», «Չիկագո», «Սառը լեռը» ֆիլմերից։

1947 - Ջեֆրի Դեման, ամերիկացի թատրոնի, հեռուստատեսության և կինոյի դերասան
1947 - Յոհան Կրոյֆ, հոլանդացի ֆուտբոլիստ, կենտրոնական հարձակվող, մարզիչ
1940 - Ալ Պաչինո, ամերիկացի կինոաստղ 

  • «Կնոջ բույրը» ֆիլմում խաղացած պաշտոնաթող կույր զինվորական Ֆրենկ Սլեյդի դերի համար ստացել է «Օսկար» լավագույն դերասանի համար անվակարգում։
  • Ալ Պաչինոյի մասնակցությամբ հայտնի ֆիլմերն են «Սպիով դեմքը», «Կնքահայրը», «Կառլիտոյի ուղին», «Շան կեսօրը», «Ստանայի դատապաշտպանը», «Անքնություն», «Դոնի Բրասկո» և այլն։ Ինքը՝ դերասանը, իր կինոկարիերայի ամենանշանակալի ֆիլմը համարում է «Սպիով դեմքը»։

1918 - Հարություն Հակոբյան, աճպարար
1917 - Էլլա Ֆիցջերալդ, ամերիկացի ջազային երգչուհի 
1907 - Գուսան Աշոտ, հայ նշանավոր գուսան (մ. 1989)
1900 - Վոլֆգանգ Պաուլի, ֆիզիկոս, քվանտային մեխանիկայի հիմնադիրներից
1900 - Գեդվին Ջեբ, բրիտանացի դիվանագետ և քաղաքական գործիչ
1897 - Հարո Ստեփանյան, երգահան
1599 - Օլիվեր Կրոմվել, բրիտանական քաղաքական գործիչ

 Նյութը հասանելի է նաև ռուսերեն

 Հավելյալ լուսանկարներ

 Պիտակներ
         Պատմության այս օրը, ապրիլի 25

 Նմանատիպ նյութեր


Copyright © 2019 Fon Design created by Fon