Օրվա հոբելյարները. հոկտեմբերի 1


ԱՅՍՕՐ ԾՆՎԵԼ ԵՆ

1993 - Նիկոլաս Լոպես, ուրուգվայցի ֆուտբոլիստ, հարձակվող
1989 - Բրի Լարսոն (Բրիաննա Սիդոնի Դեսանիե), ամերիկացի դերասանուհի և երգչուհի, «Օսկար», «Ոսկե գլոբուս», BAFTA և այլն
1984 - Էրիկ Էլիսոն, ամերիկյան մոդել և դերասանուհի
1983 - Միրկո Վուչինիչ, չերնագորցի ֆուտբոլիստ
1981 - Ժուլիո Բապտիստա, բրազիլացի ֆուտբոլիստ, կիսապաշտպան
1980 - Կիմ-Լիան, հոլանդացի երգչուհի, երգահան, դերասանուհի և հաղորդավարուհի
1969 - Օրի Քափլան, ամերիկյան ջազ սաքսոֆոնահար
1969 - Մարկուս Ստիվեն, ծանրամարտիկ, օլիմպիական խաղերի արծաթե մեդալակիր (1999) և Նաուրուի 27-րդ նախագահ (2007-2011)
1966 - Ջորջ Վեա, Լիբերիայի ֆուտբոլիստ և քաղաքական գործիչ, Լիբերիայի նախագահ (2018-ից)
1956 - Թերեզա Մեյ, բրիտանացի քաղաքական գործիչ, Մեծ Բրիտանիայի 76-րդ վարչապետ (2016-2019)
1950 - Ռենդի Քուեյդ, ամերիկացի դերասան, «Ոսկե գլոբուս» մրցանակի դափնեկիր
1947 - Մարիշկա Վերեշ (մ. 2006), Նիդերլանդական «Shocking Blue» խմբի վոկալիստ, հայտնի "Venus" երգով
1943 - Ժան-Ժակ Աննո, ֆրանսիացի կինոռեժիսոր և սցենարիստ, «Օսկար» և «Սեզար» մրցանակների դափնեկիր
1935 - Ջուլի Էնդրյուս, բրիտանացի դերասանուհի, երգչուհի, գրող, «Օսկարի», «Ոսկե գլոբուսի», «Էմմի» և այլ մրցանակների դափնեկիր
1930 - Ֆիլիպ Նուարե (մ. 2006), թատրոնի և կինոյի ֆրանսիացի դերասան, «Սեզար» երկու մրցանակների դափնեկիր
1930 - Ռիչարդ Հարրիս (մ. 2002), իռլանդացի կինոդերասան, կինոռեժիսոր, սցենարիստ, պրոդյուսեր, երաժիշտ, «Ոսկե գլոբուս», «Գրեմմի» և այլ մրցանակների դափնեկիր
1927 - Օլեգ Եֆրեմով (մ. 2000), թատրոնի և կինոյի դերասան և ռեժիսոր, մանկավարժ, ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ
1924 - Ջիմի Քարթեր, ԱՄՆ 39-րդ նախագահ (1977-1981 թթ.), Խաղաղության Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր (2002 թ.)
1920 - Ուոլտեր Մաթաու (մ. 2000), ամերիկացի կատակերգու դերասան, «Օսկար» մրցանակի դափնեկիր
1912 - Լև Գումիլև (մ. 1992), ռուս պատմաբան-ազգաբան, փիլիսոփա, բանաստեղծ, Աննա Ախմատովայի և Նիկոլայ Գումիլևի որդին
1910 - Բոնի Փարքեր (սպանվել է 1934), ամերիկացի կողոպտիչ, գանգստեր Քլայդ Բերոուի գործընկերը
1903 - Պավել Տագեր (մ. 1971), խորհրդային գյուտարար ձայնային կինոյի ոլորտում, ձայնային օպտիկական ձայնագրման համակարգի ստեղծողը
1881 - Վիլյամ Բոինգ (մ. 1956), ամերիկյան ավիակոնստրուկտոր, Boeing ընկերության հիմնադիր
1866 - Լիդիա Նոթտ (մ. 1955), համր կինոյի ամերիկյան դերասանուհի 
1865 - Պոլ Դյուկ (մ. 1935), ֆրանսիացի կոմպոզիտոր
1861 - Աննա Բրիգադերե (ում. 1933), լատիշ գրող, դրամատուրգ
1847 - Աննի Բեզանտ (մ. 1933), անգլիացի թեոսոֆ, գրող, հռետոր, կանանց իրավունքների մարտիկ
1754 - Պավել I (սպանվել է 1801), ռուսական կայսրը (1796-1801)

ՀԱՅԵՐ

1966 - Մաքսիմ Աթայանց (ծնվ. Ռյազան), նկարիչ, ճարտարապետ

  • Սանկտ Պետերբուրգի հայկական եկեղեցու գյուղապետ, Սանկտ Պետերբուրգի հայկական եկեղեցու հոգաբարձուների խորհրդի անդամ:

1940 - Ալեքսանդր Ալոյանց, Հյուսիսային Օսեթիայի աթլետիկայի ԽՍՀՄ-ում առաջին ֆեդերացիայի հիմնադիրը, բոդիբիլդինգի միջազգային ասոցիացիայի մրցավար և մարզիչ (Լոնդոն)
1928 - Անդրեյ Ամատունի (ծնվ. Լենինգրադ, մ. 1999), ֆիզիկոս, ՀՀ ԳԱԱ իսկական անդամ
1925 - Մարիա Ղամբարյան, դաշնակահարուհի, երաժշտական մանկավարժ, ՀԽՍՀ վաստակավոր արտիստ, ՌԴ վաստակավոր արտիստ
1924 - Շահեն Թաթիկյան (ծնվ. Թիֆլիս, մ. 1992), սցենարիստ, գրող
1924 - Թամարա Կալուստյան (ծնվ. Կիև), կամերային և համերգային երգչուհի (մեցցո-սոպրանո), Ուկրաինական համերգի և Կիևի ֆիլհարմոնիայի մենակատար, երաժշտական մանկավարժ
1883 - Ռոմանոս Մելիքյան (ծնվ. Կիզլյար, Ռուսաստան, մ. 1935), կոմպոզիտոր, խմբավար, մանկավարժ, երաժշտական-հասարակական գործիչ

  • 1921 թվականին հիմնադրել է երաժշտական ստուդիա Երևանում, որը 1923 թվականին դարձել է կոնսերվատորիա։
  • Ռոմանոս Մելիքյանի անունը շնորհվել է Երևանի երաժշտական ուսումնարանին։

1878 - Ստեփան Շահումյան (ծնվ. Թբիլիսի, մ. 1918), Անդրկովկասում խորհրդային իշխանության կազմակերպիչներից, Բաքվի կոմունայի ղեկավարը

  • Ըստ պատմական տվյալների՝ հուղարկավորվել է Բաքվում, որտեղ տեղադրվել է 26 կոմիսարների հուշարձանը։ 2009 թ. հունվարի 12-ին սկսվել են Բաքվի 26 կոմիսարների պեղումները՝ դրանք վերահուղարկավորելու նպատակով: 2009 թվականի հունվարի 26-ին հայտնաբերվել են միայն 23 կոմիսարների մնացորդներ։ Ստեփան Շահումյանի և ևս երկու մարդու աճյուններ չեն հայտնաբերվել։ Թոռնուհին՝ Եկատերինա Շահումյանը հրաժարվել է հավատալ պապի աճյունի բացակայությանը և առաջարկել է ԴՆԹ թեստ անցկացնել՝ իրավիճակը պարզելու համար, սակայն այն չի անցկացվել այն պատճառով, որ Շահումյանի աճյունի բացակայության մասին հայտարարվել է վերահուղարկավորման օրը: Ըստ նրա, արխիվներում կան 26 մնացորդների հուղարկավորության կինոխրոնիկա, Բացի այդ, հուղարկավորությանը ներկա են եղել հեղափոխականների մտերիմ հարազատները: Խոսելով աճյունների հնարավոր անհետացման մասին՝ գլխավոր հանձնակատարի թոռնուհին նշել է, որ աճյունների հետ կարող էր ինչ-որ բան տեղի ունենալ հայ-ադրբեջանական հակամարտության սրման ժամանակ։ 

1866 - Արշակ Ֆեթվաջյան (ծնվ. Տրապիզոն, Օսմանյան կայսրություն, մ0 1947), նկարիչ, գրաֆիկ, դիզայներ

  • Հայաստանի դեմոկրատական հանրապետության ղեկավարությունը 1919 թվականին Արշակ Ֆեթվաջյանին հանձնարարել է պատրաստել ազգային դրամի և փոստային նամականիշների նմուշներ:
  • Մինչ Հայաստանը Սոցիալիստական Խորհրդային Հանրապետություն հռչակելը Անգլիայից հասցրել էին ստանալ 189 միլիոն ռուբլու դրամանիշերի խմբաքանակ։ 1921 թվականի փետրվար-մարտ ամիսներին այդ գումարները շրջանառության մեջ դրվեցին դաշնակցական կառավարության կողմից։
  • 1956 թվականին տեղի է ունեցել Արշակ Ֆեթվաջյանի աշխատանքների առաջին ցուցահանդեսը Երևանի պետական պատկերասրահում։
  • Արշակ Ֆեթվաջյանը մահացել է 1947 թվականի հոկտեմբերի 10-ին Մասաչուսեթսի Մեդֆորդում, ավելի ուշ նրա աճյունը վերահուղարկավորվել է Երևանում։

ԳՈՎԱԶԴ

биржа трафика