Բոլոր տոները. ապրիլի 25


ՀԻՇԱՐԺԱՆ ՕՐԵՐ ԵՎ ՀԵՏԱՔՐՔԻՐ ՏՈՆԵՐ

Միջազգային

ԴՆԹ-ի միջազգային օրը (International DNA Day)

  • Այսօր աշխարհի տարբեր երկրներում նշվում է անսովոր տոն՝ ԴՆԹ-ի միջազգային օրը։ Օրը պատահաբար չի ընտրված, քանի որ 1953 թվականի Nature ամսագրում գիտնականներ Ջեյմս Ուոթսոնը և Ֆրենսիս Քրիքը Մորիս Ուիլքինսոնի և Ռոզալինդ Ֆրանքլինի հետ հրապարակեցին հոդված, որում ներկայացնում էին ԴՆԹ-ի ուսումնասիրությունը։ 50 տարի անց՝ 2003 թվականի ապրիլի 25-ին հայտարարվել է, որ ԴՆԹ-ի «գաղտնազերծման» գործընթացը մոտ է ավարտին։ Թեպետ մինչև հիմա ԴՆԹ-ի որոշ հատվածների ուսումնասիրությունն ավարտված չէ, այդուհանդերձ գիտնականները շատ բան գիտեն դրա մասին։
  • ԴՆԹ-ի խխունջի բացահայտում է հեղափոխական է համարվում մարդու օրգանիզմի ուսումնասիրության տեսակետից, ինչը թույլ է տալիս բուժում գտնել շատ հիվանդությունների համար։

Մալարիայի դեմ պայքարի համաշխարհային օրը (World Malaria Day)

  • Այսօր 104 երկրներում, որտեղ բնակվում է շուրջ 3.3 միլիարդ մարդ, անապահով են մալարիայի առումով: Ամեն տարի աշխարհում արձանագրվում է մալարիայով հիվանդացության ավելի քան 200 հազար դեպք, իսկ մահացության թիվը հասնում է շուրջ 700 հազարի, որի 86%-ը` 5 տարեկանից ցածր երեխաների շրջանում: Մալարիան լայնորեն տարածված է արևադարձային և մերձարևադարձային կլիմայական գոտիներում և բարեխառն կլիմայական գոտու որոշ շրջաններում:
  • Վերջին շրջանում մալարիայի համաճարակային իրավիճակը բարդանում է նաև այս հիվանդության դեղորայքակայուն ձևերի տարածման և մոծակների՝ միջատասպան նյութերի նկատմամբ կայունության առաջացման պատճառով:
  • Հայաստանում մալարիան տարածված է եղել դեռ հին ժամանակներից և բացակայել է ընդամենը 31 տարի` 1963-1994թթ.: 1994 թվականից Արարատի և Արմավիրի մարզերում սկսել են արձանագրվել մալարիայի տեղական դեպքեր: Միջազգային կազմակերպությունների, մասնավորապես` Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության աջակցությամբ Հայաստանի Հանրապետության կառավարությունը 2006թ. սկսած համակարգված և բազմոլորտ պայքար ծավալեց մալարիայի դեմ, ինչի արդյունքում հանրապետությունում տեղական ծագման մալարիայի դեպք չի արձանագրվել:

Պինգվինների համաշխարհային օրը (World Penguin Day)

  • Ապրիլի 25-ը ամենամյա բնապահպանական տոն է՝ Պինգվինների համաշխարհային օրը, որը մարդկանց կոչ է անում հիշել մեր մոլորակի կենդանական բազմազանության պահպանման մասին:
  • Հարավային կիսագնդի կենդանական բազմաբազնության մեջ կա մի յուրահատուկ թռչուն, որի դերն այս շրջանի բնության մեջ շատ նշանակալի է: Ինչպես Սպիտակ արջին են անվանում Հյուսիսային բևեռի խորհրդանիշ, այս թռչունին էլ վստահությամբ կարելի է անվանել Անտարկտիդայի խորհրդանիշներից մեկը:
  • Խոսքն իհարկե պինգվինների մասին է: Պինգվինները (լատիներենից Spheniscidae)  ծովային չթռչող թռչունների ընտանիք են, որի ներկայացուցիչները լավ լողում են և սուզվում: Ընտանիքում 18 հազար ժամանակակից պինգիններ կան: Նրանցից ամենամեծը կայսերական պինգվինն է, նրա հասակը կարող է հասնել 120 սմ-ի, իսկ քաշը՝ 40 կգ-ի: Ամենափոքր ներկայացուցիչը փոքր պինգվինն է, որը չափահաս մարդու ծնկից բարձր չէ, իսկ նրա քաշը գերազանցում է 2.5 կգ-ն:

Պատվիրակի միջազգային օրը (International Delegate’s Day)
Էլբայի օրը (Elbe Day) *
Մարկոնիի միջազգային օրը (International Marconi Day)
Անասնաբուժի միջազգային օրը (World Veterinary Day)

Կարմիր գլխարկի միության օրը (Red Hat Society Day) *
Ֆինանսական անկախության գիտակցելու օրը 
(Financial Independence Awareness Day) *
Դստեր օրը

Կրոնական և ժողովրդական

Մարկոսի հիշատակի օրը արևմտյան քրիստոնյաների մոտ
Ուղղափառություն - հիշատակության օր Սուրբ Վասիլի խոստովանի, եպիսկոպոս Պարիայի
Ուղղափառություն - Վերոնիի եպիսկոպոս Զինոնի հիշատակության օր
Ուղղափառություն - տոնակատարությունը սրբապատկերներ Մայր Աստծո Muromskoy և Belynichskoy
Ուղղափառություն - ոռոգման երկուշաբթի

Ազգային

Ավստրիա - Դուստրերի վիենական օրը (Daughter s Day) - Ավստրիա
Ավստրալիա, Նոր Զելանդիա - Հայրենիքի պաշտպանի օր (ANZAC օր)
Գերմանիա - Ծառատունկի օրը (Tag des Brumes)
Իսլանդիա - Աղջիկների օրը
Ղազախստան - Ֆուտբոլի օրը
Ռուսաստան - Չուվաշերենի օրը
Ռուսաստան - Թղթե ինքնաթիռների օրը
ԱՄՆ - Հեռախոսի ազգային օրը (National Telephone Day)
ԱՄՆ - Սանտեխնիկի ազգային օրը (National Hug a Plumber Day)
ԱՄՆ​​​​​​​ - Գորտերի փրկության օրը (Save The Frogs Day)
ԱՄՆ - Դդմիկով հացի ազգային օրը (National Zucchini Bread Day)
ԱՄՆ - Դեղորայք ընդունելու ազգային օրը (National Drug Take Back Day)
ԱՄՆ - Համարանիշների օրը (License Plates Day)
ԱՄՆ, Կանադա, Բերմունդյան կղզիներ - Ծնողների օտարացման օրը (Parental Alienation Awareness Day)
Պորտուգալիա​​​​​​​ - Ազատության օրը (Freedom Day)
ԿԺԴՀ - Կորեական ժողովրդական բանակի հիմնադրման օրը
Իտալիա - Ազատագրության օրը (Liberation Day)
Իտալիա - Սուրբ Մարկոսի (Feast of St. Mark)
Սվազիլենդ​​​​​​​ - Ազգային դրոշի օրը (National Flag Day)
Եգիպտոս​​​​​​​ - Սինայի ազատագրության օրը (Sinai Liberation Day)
Իրաք - Քրդական առաջին կառավարության տարեդարձը
Կոլումբիա​​​​​​​ - Երեխաների օրը (Children’s Day)
Ֆարերյան կղզիներ​​​​​​​ - Դրոշի օրը (Flag Day)

* Ապրիլի 25-ի տոների մասին՝ այստեղ։